Direct naar de inhoud
Alle werkvormen

Werkvorm

Denken-delen-uitwisselen

Eerst zelf nadenken, dan pas praten — en ineens heeft iedereen een antwoord.

Tijd
10–25 min
Groepsgrootte
vanaf 4
Ruimte
Maakt niet uit
Energie
Rustig

Wanneer zet je dit in?

Bij elke vraag waarop je meer wilt dan het antwoord van de snelste denker in de zaal.

Voorbereiding

  • Schrijf de vraag vooraf op een flap of het bord.

Zo doe je het

  1. 1

    Formuleer je vraag en schrijf die op een flap.

  2. 2

    Geef de deelnemers eerst twee minuten om er zelf over na te denken.

  3. 3

    Laat ze daarna in tweetallen hun antwoord delen. Geef daar een paar minuten voor.

  4. 4

    Vraag de groepjes plenair terug te koppelen welke antwoorden ze hebben geformuleerd.

Zo zeg je het

De instructie zoals je hem uitspreekt. Maak er je eigen woorden van, maar houd de volgorde aan: eerst in beweging, dan pas de details.

"Hier staat de vraag. We doen dit in drie stappen. Eerst twee minuten helemaal voor jezelf — niet praten, wel opschrijven. Dan drie minuten met je buurman om je antwoorden te vergelijken. En daarna horen we van elk tweetal wat eruit kwam. Die eerste twee minuten stilte voelen lang. Dat hoort erbij."

Nabespreken

Zonder nabespreking blijft een werkvorm een spelletje. Kies twee of drie vragen; ze hoeven niet allemaal.

  • Wat kwam er uit jullie tweetal?
  • Waar zaten jullie op één lijn en waar niet?
  • Wat had je in je eentje niet bedacht?

Wat er mis kan gaan

Mensen beginnen meteen te praten in de denkfase.

Benoem het één keer vriendelijk en houd vol. Deze eerste stap voelt ongemakkelijk maar is precies wat de stille denkers nodig hebben.

De plenaire terugkoppeling duurt eindeloos bij een grote groep.

Voeg de tussenstap toe: laat tweetallen eerst viertallen vormen. Dan halveer je het aantal terugkoppelingen.

Variaties

  • Vorm als tussenstap eerst viertallen vanuit de tweetallen, en koppel dan pas plenair terug. Bij een grote groep scheelt dat veel tijd.

In de klas

Geschikt voor groep 1 t/m 8

De bekendste coöperatieve werkvorm in het onderwijs. Werkt bij elk vak en elke leeftijd; bij kleuters volstaat dertig seconden denktijd.

Past hier ook bij

Praktijkervaringen & Facilitatietips

Ervaringen en aanbevelingen van trainers, docenten en facilitators die deze werkvorm hebben ingezet.

Ervaringen laden...

Klopt er iets niet, of wil je iets kwijt over deze pagina?